Noord-Korea niet onvoorspelbaar

Noord-Korea niet onvoorspelbaar?

En weer hoor en lees je overal in de media over hoe onvoorspelbaar Noord-Korea is. De huidige spanningen rond Noord-Korea zal niemand ontgaan zijn. Dit keer lijkt het voornamelijk tussen Noord-Korea en Amerika te spelen.

Dit stuk geeft weer hoe ik, Leonieke Glasbergen, oprichter van Your Planet, er tegenaan kijk. In mijn optiek is Noord-Korea niet onvoorspelbaar.

Samenvatting van de aanleiding

Wat is er gebeurd? Noord-Korea voert rakettesten uit, Trump twittert dat Amerika Noord-Korea wel in z’n eentje zal aanpakken als China niet meedoet, ondersteunt zijn bedreiging door een vliegdekschip te sturen, en Noord-Korea reageert door te dreigen met kernwapens.

De situatie lijkt van kwaad tot erger te gaan. Hoe berichten onze media hierover?

In de uitzending van NOVA op 11 april komt de analyse niet verder dan dat Noord-Korea ‘altijd al onvoorspelbaar is’ en dat ze nu met een tegenstander te kampen hebben die ‘even onberekenbaar’ is.

“Onvoorspelbaar” en “onberekenbaar”.

Dat impliceert dat er geen beredeneerbare motivatie achter de acties van Kim Jong Un en Donald Trump ligt. En daar gaat de analyse de mist in.

Er zijn namelijk wel degelijk patronen waar te nemen die duiden op een strategie. Het is belangrijk om dat in te zien. Want onvoorspelbaarheid is veel beangstiger dan voorspelbaarheid.

Als Noord-Korea niet onvoorspelbaar blijkt te zijn, dan kun je met elkaar in gesprek.

Noord-Koreaanse kernwapens als afschrikmiddel

Voor Noord-Korea is de strategie al jaren onveranderd. Kernwapens zijn volgens Noord-Korea het enige middel dat het land kan beschermen tegen agressie van Amerika.

Afghanistan had geen kernwapens. Gadaffi had geen kernwapens. Saddam had geen kernwapens. Ieder heeft kunnen zien hoe zij aan hun einde zijn gekomen. Dat is het schrikbeeld dat de Noord-Koreaanse top drijft. En niet onterecht.

Een kernwapen als afschrikmiddel dus.

Maar hebben we ook garantie dat Noord-Korea zijn kernwapens niet offensief zal inzetten?

Het is niet erg waarschijnlijk dat Noord-Korea dat zou doen. Noord-Korea heeft de regels voor de inzet van kernwapens verankerd in de grondwet. Daarin staat dat het land alleen een kernwapen mag inzetten als het wordt aangevallen.

Ook nu weer hebben de Noord-Koreanen hun dreiging kernwapens in te zetten tegen Amerika, zorgvuldig geformuleerd: alleen als de VS Noord-Korea in een pre-emptive strike aanvalt.

Koreaanse oorlog niet waarschijnlijk

De kans dat Noord-Korea op een andere wijze een oorlog zou starten is ook niet groot. Militair analisten schatten in dat als het tot een oorlog komt in Korea, dat Noord-Korea geen schijn van kans maakt.

Persoonlijk heb ik vier militaire parades meegemaakt in Pyongyang. Hoewel ik militair niet onderlegd ben kan ik als leek ook zien dat Noord-Korea met behoorlijk verouderd materiaal werkt.

In de meeste scenario’s wordt rekening gehouden met een ongekend heftig verloop van zo’n oorlog. Er zijn schattingen dat op de eerste dag alleen al een miljoen slachtoffers zouden vallen.

De kans dat de Noord-Koreaanse top een oorlog zou overleven is nagenoeg nihil. Dat realiseren de leiders zich heel goed.

Noord-Koreaanse aanval op Zuid-Korea onwaarschijnlijk

Sommige analisten waarschuwen dat Noord-Korea een aanval op Zuid-Korea zou kunnen inzetten vanuit de drang om het land weer te herenigen. Daarbij zou het regime een kernbom of gifgas op Seoul niet schuwen.

Ik vind dat zeer onwaarschijnlijk.

Het enige dat Noord-Korea daarmee zou bereiken is dat er ongelooflijk veel Koreaanse slachtoffers vallen. Dat is geen logische strategie voor hereniging, waarin Noord-Koreanen en Zuid-Koreanen na afloop van de oorlog samen zouden moeten leven.

Noord-Korea ziet Zuid-Koreanen niet als de vijand. Zuid-Koreanen zijn landgenoten.

Het is de Amerikaanse aanwezigheid in Zuid-Korea die de Noord-Koreanen hekelen. Nog steeds zijn er zo’n 30.000 Amerikaanse soldaten in Zuid-Korea gestationeerd. Dáár ageert Noord-Korea tegen.

En niet zomaar. Jaarlijks houden Zuid-Korea en Amerika grootschalige militaire oefeningen aan de grens van Noord-Korea.

Je leest hier meestal nauwelijks wat over, maar Noord-Korea ziet dit als een grove provocatie. De reacties van Noord-Korea halen meestal wel het nieuws. De aanleiding zelden.

De strategie van Trump

Aan de andere kan zien we dat in de media de Amerikaanse president Trump wordt bestempeld als onberekenbaar. Ook hier weer ligt de assumptie aan ten grondslag dat Trump geen strategie heeft.

Daarmee wordt ook Trump onderschat.

Als er iets is wat Trump begrijpt, dan is het powerplay. Zowel Noord-Korea als Amerika hebben de huidige confrontatie opgezocht.

Ze zijn elkaar aan het uittesten. Trump zit aan het begin van zijn termijn. Hoe ver kun je gaan?  Hiermee worden de verhoudingen voor de komende jaren bepaald.

De rol van China

China speelt hierin een belangrijke rol.

Noord-Korea koos niet voor niets de ontmoeting tussen Xi Jinping, de Chinese leider, en Donald Trump in Mar-a-Lago begin april (2017) als moment voor nieuwe raketproeven. Dit was een rechtstreekse uitdaging aan het adres van China om een kant te kiezen.

China wordt vaak gezien als bondgenoot van Noord-Korea maar in werkelijkheid zijn de relaties tussen beide landen al decennia lang slecht.

Toch zal Noord-Korea erop gehoopt hebben dat China, al is het vanuit eigenbelang, bij Trump zou benadrukken dat een oorlog voor niemand goed is. Dat is ook gebeurd.

Maar tegelijkertijd heeft Trump de situatie gebruikt om Xi in een positie te dwingen waarin hij voor Amerika kiest ten koste van Noord-Korea.

China heeft naar aanleiding van die ontmoeting al toegezegd geen kolen meer uit Noord-Korea te halen. Daarvoor in de plaats zal het land kolen uit Amerika importeren. Als dat geen winst is voor Trump!

Slim spel

Dit is in mijn optiek de werkwijze van Trump. As er íets is wat hij in het zakenleven heeft geleerd dan is het hoe hij deals kan sluiten. Daarbij weet hij altijd de zwaktes van zijn tegenstanders te vinden en uit te buiten.

In het geval van China heeft Trump de dreiging van Noord-Korea gebruikt om China te dwingen consessies te doen die gunstig zijn voor Amerika. America first.

Geen belang bij oorlog

Trump heeft natuurlijk helemaal geen zin in een oorlog met Noord-Korea. Ga maar na. Wat heeft Amerika daaraan? Niets.

Bovendien, hij is al verwikkeld in militaire conflicten in Afghanistan (de MOAB bom is net gevallen) en in Syrië.

Een belangrijke verkiezingsbelofte van Trump was dat hij Moslimterrorisme wil aanpakken. Daar zal zijn focus liggen.

In de kwestie Noord-Korea heeft Trump al een overwinning op China behaald. Dat is al een mooie uitkomst.

Uitkomst

Wat nu nog rest is dat er een slot komt in de confrontatie tussen Kim en Trump. Het is een klassieke stare down. Wie bindt als eerste in…?

In het verleden is dat toch vaak Noord-Korea geweest. Vaak kregen ze daar iets voor terug. Olie of voedselhulp. We zullen zien hoe dat nu uitpakt.

Ik heb er in ieder geval vertrouwen in dat noch Noord-Korea, noch Trump op oorlogspad zijn.

Business as usual in Noord-Korea

Voor wie het recente artikel in de Telegraaf heeft gelezen: in tegenstelling tot wat China-correspondent Marcel Vink op 13 april (2017) in de Telegraaf schreef, is er geen evacuatie gaande in Pyongyang. Mensen worden NIET uit Pyongyang weggebracht in afwachting van een aanstaande oorlog.

Wij hebben op het moment van schrijven, reizigers in Noord-Korea die gewoon een mooie reis door Noord-Korea maken. In Noord-Korea is het business as usual. Noord-Korea is zich NIET aan het voorbereiden op een oorlog.

****

Wie vragen heeft over de huidige situatie of over reismogelijkheden naar Noord-Korea, kan altijd bij ons terecht.

Over Leonieke:

“Ik ben zeven keer in Noord-Korea geweest en heb praktisch alle plekken in het land gezien die opengesteld zijn voor buitenlanders. Ik werk op dagelijkse basis samen met Noord-Koreanen. Een aantal Noord-Korea-gangers, die het land achter de schermen en zonder begeleiding hebben ervaren, mag ik tot mijn persoonlijke vrienden rekenen. Daarnaast heb ik ervaring met Noord-Koreanen in Nederland. Uiteraard volg ik het nieuws over Noord-Korea op de voet.”

Gepubliceerd op: 14 april 2017
Door: Leonieke Glasbergen, oprichter van Your Planet

****

Update 18 april: Luister ook naar de analyse van oud-minister van Buitenlandse Zaken Ben Bot op Radio 1 op 18 april 2017: “Tromgeroffel bedoeld om china meer druk op Noord-Korea uit te laten oefenen”

Verder zijn berichten dat de geschrapte vluchten van Air China naar Pyongyang zouden zijn toe te schrijven aan de huidige spanningen rondom Noord-Korea, onjuist. Het is bij ons al weken bekend dat deze vluchten geschrapt zouden worden.

Lees meer verhalen