Rason: de belofte van handel met Noord-Korea

Gepubliceerd op: 25 oktober 2015
Geschreven door: Leonieke Glasbergen

Rason

Rason: de belofte van handel met Noord-Korea

Verschillende keren reisde ik al door het uiterste noordoosten van Noord-Korea en passeerde ik Rason. En nu, voor het eerst, bezoek ik deze plek.

Magisch Rason

Rason heeft voor mij een magische klank. Gelegen in het noordoostelijke puntje van Noord-Korea, is dit de plek waar het land haar buren Rusland en China ontmoet.

Doordat Noord-Korea in dit gebied de internationale barrières voor handel heeft weggenomen, staat Rason voor mij symbool voor de wil voor een meer open Noord-Korea.

Commercie in Noord-Korea

Naamgevers aan Rason zijn de havenstadjes Rajin en Sonbong. Beiden liggen in een baai die beschermd wordt door diverse eilandjes voor de kust. Mede daardoor bevriezen de havens niet. Zelfs niet in de donkere, koude winters, wanneer de ijzige wind uit Siberië de temperatuur tot ver onder het vriespunt doet dalen.

Een ideale plek dus voor een commerciële haven. Dat realiseerde leider Kim Jong Il zich ook. Wetende dat China geen havens heeft aan deze zee, stelde hij dit grensgebied in als speciale economische handelszone. Het gebied werd genaamd Rason.

Symbool van interactie

Twee keer eerder kwam ik hier. De eerste keer passeerde ik Rason per trein. Komend vanuit Rusland, passeerde ik Rason op weg naar het zuiden. Gebiologeerd zat ik achter het raam van mijn coupé. Ik probeerde een glimp van de haven op te vangen.

In de schemering zag ik de kranen: een teken van handel en een symbool voor interactie met de rest van de wereld.

Rason revisited

Mijn tweede indruk van Rason kreeg ik vanuit de bus. Waar ik in deze uithoek van Noord-Korea grauwe flats verwachtte (je weet wel, in Sovjetstijl en met afbladderende verf), vond ik frisse appartementenblokken in vrolijke roze, groene en gele tinten.

De weg door de stedelijke gebieden was mooi geasfalteerd. Wie had dat gedacht… een stukje van de allure van Pyongyang hier aan de andere kant van het land. Maar ik moest snel verder en had geen kans om het gebied te verkennen.

Huizen in Rason Noord-Korea

Grensgebied van Noord-Korea

Nu was het dan eindelijk zover: ik kreeg de mogelijkheid om Rason uitgebreid te bezoeken.

Met onze Bordersreis, een speciale reis die we begin oktober 2015 uitvoerden, gingen we samen met onze reizigers op zoek naar de interacties met het buitenland in de grensgebieden. We verbleven twee dagen in Rason.

Rason nu in het echt

Deze keer kwam ik het gebied binnen vanaf de Chinese grens. Heel anders zag het er nu uit. Waar Rason eerder een rijke indruk op mij had gemaakt, zag ik nu tekenen van verval. Bruggen lagen in puin; we moesten met onze bus door de bedding van rivieren. Het was een geluk bij een ongeluk dat de rivieren laag stonden waardoor dit geen problemen opleverde.

Oorzaak van de ravage: eind augustus had hier een tyfoon huisgehouden. In China hadden we ook al velden vol platgeslagen mais gezien. Hier was het nog erger. Een groot deel van de oogst was mislukt en duizenden mensen waren hun huizen kwijt geweest. Een wonder eigenlijk hoe snel die huizen weer opgebouwd waren.

Wederopbouw

Rajin en Sonbong zelf zagen er weer stralend uit. Hier en daar zagen we nog tekenen van de schade van de tyfoon, maar het leeuwendeel van de herstelwerkzaamheden was al voltooid.

Volgens onze gids, een jongedame van 23, was die snelle wederopbouw te danken aan leider Kim Jong Un. Hij had niet kunnen slapen wetende dat zoveel mensen in Rason in nood verkeerden en had grote hoeveelheden bouwmaterialen en manschappen naar het gebied gestuurd om huizen weer op te bouwen.

Om de mensen een hart onder de riem te steken waren er ook twee bekende muziekbands uit Pyongyang naar Rason gestuurd om op te treden voor de bevolking.

Haven van Rason

We rijden langs een check-point en betreden het haventerrein. Eindelijk bekijk ik ze van dichtbij: de havenkranen die ik jaren daarvoor vluchtig vanachter mijn treinraampje had gezien. De haven heeft verschillende pieren die geleased worden door Rusland en China.

Russische kolen in Noord-Korea

Rason havenkranenOp de Russische pier zien we zwarte steenkool liggen, aangevoerd per trein vanuit Siberië. Van tevoren had ik er al over gelezen maar nu zag ik het met eigen ogen.

Hoewel Rusland zelf ook in de buurt over ijsvrije havens beschikt, blijkt Rason vanwege belastingvoordelen toch een aantrekkelijke doorvoerhaven voor Siberische kolen. Pikant detail is dat ze zelfs naar Zuid-Korea schijnen te exporteren via Rason.

Havenkranen in de schemering

De haven is verder leeg. Met uitzondering van één schip met wapperende Noord-Koreaanse vlag.

De schemer zet weer in. Ik werp een laatste blik op de havenkranen en vraag me af hoe vaak ze gebruikt worden. Nu ik hier ben lijkt de belofte van een open Noord-Korea toch weer iets verder weg…

Lees meer verhalen